ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಮತ್ತು ಆಡುಭಾಷೆ
Written and spoken Kannada

ಗ್ರಂಥಸ್ಥ ಕನ್ನಡಕ್ಕೂ ಆಡುಮಾತಿಗೂ ಇರುವ ಭೇದ, ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಸುಲಭ ಪರೀಕ್ಷೆ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭೇದಗಳು, ವಚನಕಾರರ ಪಾಠ.

The gap between written Kannada and everyday speech, a one-glance test for telling them apart, the regional varieties, and the lesson of the vacana poets.

ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ · You already know this

ಹನ್ನೆರಡು ಹಂತಗಳನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ್ದೀರಿ. ಸಂಧಿ ಬಿಡಿಸುತ್ತೀರಿ, ಸಮಾಸ ಹೆಸರಿಸುತ್ತೀರಿ, ಯಾವ ವಾಕ್ಯವನ್ನಾದರೂ ಬಿಡಿಸಿ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರಿ. ಆದರೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ನಿಂತಾಗ ‘ನಾನು ಈಗ ಬರುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದು ಯಾರೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ — ‘ನಾನು ಈಗ ಬರ್ತೀನಿ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಎರಡೂ ಕನ್ನಡವೇ, ಎರಡೂ ಸರಿಯೇ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ವ್ಯಾಕರಣದ ಕೊರತೆಯಲ್ಲ; ಇದು ಎರಡು ಶೈಲಿಗಳ ಭೇದ.

You have finished twelve levels. You split sandhis, name compounds and can construe any Kannada sentence handed to you. Then you stand at a bus stop in Bengaluru and nobody says ನಾನು ಈಗ ಬರುತ್ತೇನೆ — they say ನಾನು ಈಗ ಬರ್ತೀನಿ. Both are Kannada and both are correct. Nothing in your grammar is missing: the written variety and the spoken one draw on different sets of endings, and this chapter is about telling them apart at a glance.

ನಿಯಮಗಳು · The rules

ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಶೈಲಿಗಳಿವೆ — ಪುಸ್ತಕ, ಪತ್ರಿಕೆ, ಪಾಠ್ಯಗ್ರಂಥಗಳ ಗ್ರಂಥಸ್ಥ ಅಥವಾ ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಕನ್ನಡ; ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಆಡುವ ಆಡುಮಾತು ಅಥವಾ ಆಡುಭಾಷೆ.

ನಿಯಮ 1

ಒಬ್ಬನೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ದಿನವೂ ಎರಡನ್ನೂ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ — ಬರೆಯುವಾಗ ಒಂದು, ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಇನ್ನೊಂದು.

Kannada has two registers: ಗ್ರಾಂಥಿಕ, the written variety of books, newspapers and school texts, and ಆಡುಮಾತು, the variety people actually speak. One person uses both every day and switches without thinking about it.

ಈ ಎರಡು ಶೈಲಿಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಜೊತೆಜೊತೆಗೇ ಬದುಕುತ್ತಿವೆ. ಇಂದಿನ ಪತ್ರಿಕೆ, ಸರ್ಕಾರಿ ಪತ್ರ, ಶಾಲಾಪಾಠ, ಭಾಷಣ — ಇವೆಲ್ಲ ಗ್ರಾಂಥಿಕ. ಸಿನಿಮಾದ ಸಂಭಾಷಣೆ, ಅಂಗಡಿಯ ಮಾತು, ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗಿನ ಸಂದೇಶ — ಇವೆಲ್ಲ ಆಡುಮಾತು. ಒಂದನ್ನು ಕಲಿತವನಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ತಾನಾಗಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಎರಡರ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿದೆ.

The two live side by side and neither is dying. Newspapers, official letters, textbooks and formal speeches are ಗ್ರಾಂಥಿಕ; film dialogue, shop talk and messages to friends are ಆಡುಮಾತು. Linguists call this arrangement diglossia. Knowing one does not hand you the other for free — but the relation between them is regular, which is why a short chapter can close the gap.

ಎರಡು ಶೈಲಿಗಳ ನಡುವಿನ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಭೇದ ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿದೆ.

ನಿಯಮ 2

ಗ್ರಾಂಥಿಕ: ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಹೋಗುತ್ತೇನೆ, ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಇರುತ್ತದೆ. ಆಡುಮಾತು: ಮಾಡ್ತೀನಿ, ಹೋಗ್ತೀನಿ, ಮಾಡ್ತಾನೆ, ಇರುತ್ತೆ.

The clearest difference sits at the end of the verb: written ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಹೋಗುತ್ತೇನೆ, ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಇರುತ್ತದೆ against spoken ಮಾಡ್ತೀನಿ, ಹೋಗ್ತೀನಿ, ಮಾಡ್ತಾನೆ, ಇರುತ್ತೆ.

ಇಲ್ಲಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಪರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ. ಸಂಕುಚಿತವಾಗುವುದು ಪದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ; ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಧಾತು ಯಾವಾಗಲೂ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೋಗುತ್ತೇನೆ ಆಗಲಿ ಹೋಗ್ತೀನಿ ಆಗಲಿ, ಮೊದಲಿಗೆ ಇರುವುದು ಹೋಗು ಎಂಬ ಧಾತುವೇ — ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ಉಕಾರ ಲೋಪವಾಗಿ ಹೋಗ್ ಆಗುತ್ತದೆ, ಅಷ್ಟೇ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಪದ ವಾಕ್ಯದ ಕೊನೆಗೇ ಬರುವುದರಿಂದ, ಕೊನೆಯ ಪದದ ಬಾಲವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಸಾಕು — ಇಡೀ ಪುಟ ಯಾವ ಶೈಲಿಯದೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

This is your mechanical test. The contraction happens only at the end of the word; at the front the root stays recognizable. ಹೋಗುತ್ತೇನೆ and ಹೋಗ್ತೀನಿ both begin from the root ಹೋಗು that you learned in level 10 — in the spoken form its ಉ simply drops, giving ಹೋಗ್ — so you never have to guess which verb it is: you only have to read the tail. And since the Kannada verb comes last, the tail of the last word classifies the whole page.

ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಶೈಲಿಯ ಭೂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಪುರುಷ ಪುಲ್ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಪುರುಷ ಏಕವಚನ ರೂಪಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ -ನು ಇರುತ್ತದೆ; ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಆ -ನು ಬೀಳುತ್ತದೆ.

ನಿಯಮ 3

ಗ್ರಾಂಥಿಕ: ಅವನು ಬಂದನು, ಮಾಡಿದನು, ಹೇಳಿದನು; ನಾನು ಮಾಡಿದೆನು. ಸಾಮಾನ್ಯ: ಅವನು ಬಂದ, ಮಾಡಿದ, ಹೇಳಿದ; ನಾನು ಮಾಡಿದೆ.

Literary past forms carry a final -ನು: ಅವನು ಬಂದನು, ಮಾಡಿದನು, ನಾನು ಮಾಡಿದೆನು, where ordinary Kannada says ಅವನು ಬಂದ, ಮಾಡಿದ, ನಾನು ಮಾಡಿದೆ.

ಗಮನಿಸಿ: ಬಂದಳು, ಬಂದರು ಎಂಬ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಳಿಸಬಹುದಾದ -ನು ಇಲ್ಲ — ಬಂದಳ, ಬಂದರ ಎಂಬ ರೂಪಗಳೇ ಇಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಿಗುವ ಗುರುತು ಪುಲ್ಲಿಂಗದ -ನು ಒಂದೇ. ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಇವೂ ಸಂಕುಚಿತವಾಗುತ್ತವೆ — ಬಂದ್ಲು, ಬಂದ್ರು, ಮಾಡಿದ್ರು. ಹಳೆಯ ಕಥೆ-ಕಾದಂಬರಿ, ಪುರಾಣ, ಶಾಸ್ತ್ರಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ -ನು ರೂಪವೇ ಸಾಮಾನ್ಯ.

Note that ಬಂದಳು and ಬಂದರು have no -ನು to drop — there is no ಬಂದಳ, no ಬಂದರ — so the ಬಂದನು / ಬಂದ pair is the one dependable marker this test can use. In speech these too contract: ಬಂದ್ಲು, ಬಂದ್ರು, ಮಾಡಿದ್ರು. You will meet the -ನು forms constantly in older novels, in purāṇa retellings and in formal prose, and now they will read as a style rather than as a puzzle.

ಆಡುಮಾತು ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ — ಮೈಸೂರು, ಬೆಂಗಳೂರು, ಧಾರವಾಡ, ಮಂಗಳೂರು, ಕಲಬುರಗಿ — ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಾದ ಕನ್ನಡವೇ.

ನಿಯಮ 4

ಬರವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಶೈಲಿ ಮೈಸೂರು-ಬೆಂಗಳೂರು ಭಾಗದ ಮಾತಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿದೆ; ಅದು ಪ್ರಮಾಣವೇ ಹೊರತು ಶ್ರೇಷ್ಠವಲ್ಲ.

Spoken Kannada shifts from district to district — Mysuru, Bengaluru, Dharwad, Mangaluru, Kalaburagi — and every one of those is proper Kannada. The written standard simply leans on the Mysore–Bengaluru variety, which makes it the norm, not the best.

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಸೂಚಕ -ರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ — ಬರ್ರಿ, ಹೋಗ್ರಿ, ಏನ್ರಿ. ಕರಾವಳಿಯ ಕನ್ನಡ ತುಳು ಮತ್ತು ಕೊಂಕಣಿಯ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ನೀವು ಕಲಿತ ಕನ್ನಡ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ; ಒಂದು ಊರಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ಜನರಿಂದಲೇ ಅಲ್ಲಿನ ಕೊನೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಿರಿ.

North Karnataka uses the polite -ರಿ freely — ಬರ್ರಿ, ಹೋಗ್ರಿ, ಏನ್ರಿ. Coastal Kannada has grown up next door to Tulu and Konkani. The Kannada you have learned is understood everywhere; when you settle in a district, pick up its endings from the people there rather than correcting them toward your textbook.

ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ವಚನ ಚಳವಳಿ ಜನರ ಆಡುಮಾತನ್ನೇ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು.

ನಿಯಮ 5

ಬಸವಣ್ಣ, ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ ಮೊದಲಾದ ವಚನಕಾರರು ಆಸ್ಥಾನದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಚಂಪೂ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಸರಳ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದರು.

In the twelfth century Basavaṇṇa, Allama Prabhu, Akka Mahādēvi and the other vacanakāras deliberately set aside the ornate campū poetry of the courts and wrote in plain speech — the vacana, short rhythmic prose in the language people actually used, in place of courtly verse.

ಕನ್ನಡದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಮೂರು ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತಾರೆ — ಹಳಗನ್ನಡ (ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ, ಪಂಪ, ರನ್ನ), ನಡುಗನ್ನಡ (ವಚನಗಳು, ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ, ದಾಸರ ಪದಗಳು, ಸರ್ವಜ್ಞ), ಹೊಸಗನ್ನಡ (ಸುಮಾರು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದೀಚೆಗಿನ ಭಾಷೆ). ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಹಳೆಯ ಶಾಸನದ ಕನ್ನಡ ಇಂದಿನ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಕನ್ನಡದಂತೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ.

Kannada's history is divided into three stages: ಹಳಗನ್ನಡ, Old Kannada — the Kavirājamārga, Pampa, Ranna; ನಡುಗನ್ನಡ, Middle Kannada — the vacanas, Kumāravyāsa, the dāsa songs, Sarvajña; and ಹೊಸಗನ್ನಡ, Modern Kannada, roughly from the nineteenth century onward. So an old inscription differs from today's newspaper twice over: a different register and a different stage of the language.

ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ · Step by step

ಒಂದೇ ವಾಕ್ಯ — ಎರಡು ಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ

ನಾನು ನಾಳೆ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. — ಗ್ರಾಂಥಿಕ — ಪೂರ್ಣ ಪ್ರತ್ಯಯ -ಉತ್ತೇನೆ
ನಾನು ನಾಳೆ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗ್ತೀನಿ. — ಆಡುಮಾತು — ಹೋಗುತ್ತೇನೆ ಸಂಕುಚಿತವಾಗಿ ಹೋಗ್ತೀನಿ
ಬಸ್ಸು ಒಂಬತ್ತು ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. — ಗ್ರಾಂಥಿಕ — ನಪುಂಸಕ -ಉತ್ತದೆ
ಬಸ್ಸು ಒಂಬತ್ತು ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತೆ. — ಆಡುಮಾತು — -ಉತ್ತದೆ ಆಗಿ -ಉತ್ತೆ
ಅವನು ನಿನ್ನೆ ಊರಿಗೆ ಬಂದನು. — ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಭೂತಕಾಲ — ಕೊನೆಯ -ನು
ಅವನು ನಿನ್ನೆ ಊರಿಗೆ ಬಂದ. — ಸಾಮಾನ್ಯ ರೂಪ — -ನು ಇಲ್ಲ

ಒಂದು ಪುಟ ಯಾವ ಶೈಲಿಯದು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸುವುದು

ವಾಕ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಪದವನ್ನು ನೋಡಿ — ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಪದ ಕೊನೆಗೇ ಬರುತ್ತದೆ
ಬಾಲ -ಉತ್ತೇನೆ / -ಉತ್ತಾನೆ / -ಉತ್ತದೆ ಎಂದು ಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆಯೇ? — ಇದ್ದರೆ ಗ್ರಾಂಥಿಕ
ಬಾಲ -ತೀನಿ / -ತಾನೆ / -ಉತ್ತೆ ಎಂದು ಸಂಕುಚಿತವಾಗಿದೆಯೇ? — ಇದ್ದರೆ ಆಡುಮಾತು
ಭೂತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುಲ್ಲಿಂಗಕ್ಕೆ -ನು ಇದೆಯೇ? — ಬಂದನು, ಮಾಡಿದನು ಇದ್ದರೆ ಗ್ರಾಂಥಿಕ; ಬಂದ, ಮಾಡಿದ ಇದ್ದರೆ ಅಲ್ಲ
ಪದದ ಮುಂಭಾಗ ನೋಡಿ — ಮುಖ್ಯ ಬದಲಾವಣೆ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ — ಧಾತು ಯಾವಾಗಲೂ ಗುರುತಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ
ನಿರ್ಣಯ — ಎರಡು ಗುರುತುಗಳೂ ಒಂದೇ ಕಡೆ ತೋರಿದರೆ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ

ಅಭ್ಯಾಸ · Practice

ಅವನು ಪತ್ರವನ್ನು ಬರೆದನು — ಇದು ಯಾವ ಶೈಲಿ? Which register is this sentence in?

ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಇರುತ್ತದೆ — ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ________. Give the everyday form of ಇರುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಾಂಥಿಕ ರೂಪವನ್ನು ಆಡುಮಾತಿನ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ. Match each written form with its spoken form.

ಧಾರವಾಡ, ಮಂಗಳೂರು, ಕಲಬುರಗಿಯ ಕನ್ನಡದ ಬಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾತು ಯಾವುದು? Which statement about those regional varieties is correct?

ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ವಚನಕಾರರು ಯಾವ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡರು? Which style did the twelfth-century vacanakāras choose?

ಬಳಸಿ ನೋಡಿ · Use it

ಈಗ ಒಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ. ಒಂದು ಕನ್ನಡ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯ ಒಂದು ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಓದಿ, ಪ್ರತಿ ವಾಕ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಪದದ ಬಾಲವನ್ನಷ್ಟೇ ಗುರುತಿಸಿ. ಆಮೇಲೆ ಒಂದು ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾದ ಐದು ನಿಮಿಷದ ಸಂಭಾಷಣೆ ಕೇಳಿ — ಅಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಪೂರ್ಣ -ಉತ್ತೇನೆ ಕೇಳಿಸಿತು ಎಂದು ಎಣಿಸಿ. ಕೊನೆಗೆ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಮೂರು ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿ, ನಂತರ ಬಸವಣ್ಣನ ಒಂದು ಪುಟ ವಚನಗಳನ್ನು ಓದಿ.

Now do this. Read one report in a Kannada daily and mark only the tail of the last word in each sentence. Then listen to five minutes of dialogue from a Kannada film and count how many times you hear a full -ಉತ್ತೇನೆ; the number will be close to zero. Finally take three sentences from the newspaper and say them aloud in ಆಡುಮಾತು, then read a page of Basavaṇṇa's vacanas. Two registers, one language — and from here on you will always know which one you are in.