ಪಾಠಕ್ರಮ → Level 11 · ಸಮಾಸ-ಕೃತ್-ತದ್ಧಿತ → ಪಾಠ 8
Level 11 · Lesson 8 ಕೃದಂತ — ಧಾತುವಿನಿಂದ ಹೊಸ ಪದ
Kṛdanta nouns: building words from verb roots
ಧಾತುಗಳಿಗೆ ಕೃತ್ ಪ್ರತ್ಯಯ ಸೇರಿ ನಾಮಪದಗಳಾಗುವ ರೀತಿ — ಓಟ, ನೋಟ, ಕಲಿಕೆ, ಬರಹ, ಓದುಗ.
How verb roots grow into nouns: ಓಟ, ನೋಟ, ಕಲಿಕೆ, ಬರಹ, ಓದುಗ.
ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ · You already know this
ಆಟ, ಓಟ, ನೋಟ, ಬರಹ — ಈ ಪದಗಳನ್ನು ನೀವು ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಬಳಸಿದ್ದೀರಿ. ಎಲ್ಲವೂ ಧಾತುಗಳ ಮಕ್ಕಳು: ಆಡು, ಓಡು, ನೋಡು, ಬರೆ. ಧಾತುವಿನಿಂದ ನಾಮಪದ ಮಾಡುವ ಈ ದಾರಿಗೆ ಕೃದಂತ ಎಂದು ಹೆಸರು.
You have long used ಆಟ (game), ಓಟ (run), ನೋಟ (look), ಬರಹ (writing). Each is the child of a verb root: ಆಡು, ಓಡು, ನೋಡು, ಬರೆ. Turning roots into nouns this way is the kṛdanta system — Kannada's main word-building engine.
ನಿಯಮಗಳು · The rules
ಒಂದು ಗುಂಪು ಕ್ರಿಯೆಯ ಭಾವವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಓಡು → ಓಟ, ನೋಡು → ನೋಟ, ಮಾಡು → ಮಾಟ, ಆಡು → ಆಟ; ಕಲಿ → ಕಲಿಕೆ, ನಡೆ → ನಡಿಗೆ, ಬರೆ → ಬರಹ. ಇವು ಭಾವಸೂಚಕ ಕೃದಂತಗಳು.
One family names the action itself (abstract nouns): ಓಡು → ಓಟ, ನೋಡು → ನೋಟ, ಮಾಡು → ಮಾಟ (craft/make), ಆಡು → ಆಟ; with other suffixes ಕಲಿ → ಕಲಿಕೆ, ನಡೆ → ನಡಿಗೆ (gait/walk), ಬರೆ → ಬರಹ.
ಓದು → ಓದುಗ (ಓದುವವನು), ಕೇಳು → ಕೇಳುಗ (ಕೇಳುವವನು), ಬರೆ → ಬರಹಗಾರ (ಇಲ್ಲಿ ತದ್ಧಿತವೂ ಸೇರಿದೆ — ಮುಂದಿನ ಪಾಠ!). ಹೊಸ ಪದ ಕಂಡಾಗ ಧಾತು ಯಾವುದು, ಪ್ರತ್ಯಯ ಯಾವುದು ಎಂದು ಬಿಡಿಸಿ ನೋಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ.
ಓದು → ಓದುಗ (reader), ಕೇಳು → ಕೇಳುಗ (listener). These name the doer. (ಬರಹಗಾರ ‘writer’ stacks a taddhita on a kṛdanta — next lesson!) Whenever you meet a new noun, try to split it into root + suffix.
ಉದಾಹರಣೆಗಳು · Examples
| ಪದ | Meaning | ಟಿಪ್ಪಣಿ · Note |
|---|---|---|
| ಓಟ | run, running | ಓಡು + ಕೃತ್ ಪ್ರತ್ಯಯ |
| ನೋಟ | look, sight | ನೋಡು → |
| ಮಾಟ | make, workmanship | ಮಾಡು → |
| ಕಲಿಕೆ | learning | ಕಲಿ + ಕೆ |
| ನಡಿಗೆ | walk, gait | ನಡೆ + ಗೆ |
| ಬರಹ | writing | ಬರೆ + ಹ |
| ಓದುಗ | reader | ಓದು + ಗ — ಕರ್ತೃಸೂಚಕ |
| ಕೇಳುಗ | listener | ಕೇಳು + ಗ |
- ಕಲಿ — ಧಾತು — to learn
- ಕಲಿ + ಕೆ — ಭಾವಸೂಚಕ ಕೃತ್ ಪ್ರತ್ಯಯ
- ಕಲಿಕೆ — ಕೃದಂತನಾಮ ಸಿದ್ಧ — “learning”